Facebook

De as van het kwaad, een gevaarlijke nucleaire natie, bewoond door fanatieke moslims. De reputatie van Iran op het internationale podium is er na de Islamitische Revolutie van 1979 niet op vooruit gegaan. Dat de Iraniërs zelf ook niet blij zijn met de regerende ayatollahs zag de wereld tijdens de Groene Revolutie van 2009. Deze werd hardhandig neergeslagen en sindsdien is het stil. Met nieuwe presidentsverkiezingen op komst peil ik de gemoederen.

'We werden geboeid en geslagen. Gewoon op onze campus. De plek waar we elke dag lopen, praten met onze vrienden en waar de politie volgens de wet niet mag komen.' Student Pedram vertelt over de Groene Revolutie die als een lopend vuurtje rondging in universiteiten door heel het land. De politie gebruikte traangas en grof geweld om het verzet uit de studenten te slaan. Dat is gelukt. Als ik Pedram vraag naar de volgende verkiezingen haalt hij zijn schouders op. 'En dit keer neergeschoten worden? Deze mensen zijn tot alles in staat.' Hij schetst het heersende gevoel onder studenten als een mix tussen woede en angst, maar dat de kracht en de hoop minder zijn dan voorheen. Alsof de jongeren niet meer geloven dat ze ook maar iets kunnen veranderen aan de starre situatie.

Dertiger Kian is van mening dat de tijd nog niet rijp voor een revolutie, misschien wel over twintig of dertig jaar. 'We zijn er nu wel achter wat we niet willen, maar hebben eigenlijk geen idee wat we wel willen. Tot die tijd heeft een revolutie geen zin.' Volgens hem is Iran een kruitvat dat nu bij elkaar wordt gehouden door enerzijds de repressieve overheid en anderzijds door de gemeenschappelijke vijand. Als dit wegvalt, vervalt Iran in chaos, voorspelt Kian. 'De verschillen tussen de traditionelen in de dorpen en de modere mensen in steden zijn ongelooflijk. Daarnaast willen alle etnische groepen meer zelfbeschikking.' De Azeri's in het noorden, de Koerden in het westen, de Baluchi's in het zuidoosten en de Arabieren voelen zich inderdaad allemaal vaak onderbedeeld. Alles bij elkaar maken de regerende Perzen slechts een derde uit van de samenleving, maar zijn in alle overheidsfuncties disproportioneel oververtegenwoordigd. 'Als we niet samen voor een doel vechten, gebeurt hetzelfde als in '79 en loopt er weer zo'n clown weg met de macht.' Toentertijd stond het hele land op straat. Studenten, communisten, traditionele moslims en liberalen en uiteindelijk kon ayatollah Ruhollah Khomeini er met de macht vandoor gaan om de Islamitische Republiek Iran te stichten.

Volgens hotelmanager Mehdi is Iran depressief en murw geslagen vanwege het falen van de vorige opstand en kampt het land met een persoonlijkheidsstoornis. 'Een Iraniër, als er al zoiets bestaat, heeft ten minste drie persoonlijkheden. Ten eerste is hij een Pers, of iets anders.Ten tweede is hij een moslim, of in elk geval doen we alsof. En ten derde is hij een modern mens. Die drie gaan slecht samen en vormen een strijd binnen de Iraanse samenleving. We moeten op zoek naar de balans in onszelf voordat we verder kunnen.'

Tijdens drie maanden in Iran kom ik in contact met mensen uit alle lagen van de samenleving. Arme plattelandsgezinnen, stedelijke middenstanders, rijke studenten, streng gelovigen, hippies en havenwerkers. In geen van deze milieus heb ik veel steun kunnen bespeuren voor het huidige regime. Zelfs de milder gestemden zeggen dat de overheid rap veranderingen moet doorvoeren om het land overeind te houden. Ook veel moslims zien de Islamitische Revolutie als een farce. Mijn vriend Soroosh gelooft in een democratische oplossing, maar ziet nu vooral mannen in gebedsgewaad in dure auto's rijden. Hij vindt de strenge retoriek en persoonlijkheidscultus om de zelfbenoemde Imam Khomeini niets meer dan een gemeen islamitisch rookgordijn om de bevolking te manipuleren en de macht en de oliedollars in handen te houden. Net als in Rusland ben ik in een land terecht gekomen waar schijnbaar niemand op de huidige leider heeft gestemd.

De druk op de ketel neemt toe. De Iraanse munt zakt alleen tijdens mijn aanwezigheid al 30% in waarde. Voor een toerist ideaal, maar voor de Iraanse families een ramp. Door economisch wanbeleid en de internationale sancties vanwege het halfbakken atoomprogramma van het land, lijdt de bevolking en zien Iraniërs hun spaargeld met de dag minder waard worden.

De overheid weet maar al te goed dat het volk verandering nodig heeft. Toch doet ze niets. Jongeren voelen zich steeds meer aangetrokken tot het westen en nemen afstand van de islam, waardoor de hedendaagse cultuur op een heel ander spoor zit dan dat van de overheid. De ayatollahs moeten het verzet voelen, maar doen niets. De angst regeert voorlopig nog, maar ondanks alles spreken de meeste Iraniërs, al is het vertwijfeld, hoopvol over een leven na de volgende revolutie.

Social links powered by Ecreative Internet Marketing